دیدنیهای روستای «نران» چشم انتظار گردشگران
كردستان ازنظر گردشگری و جاذبههای طبیعی، حرفهای زیادی برای گفتن دارد و با داشتن جنگلها و دشتهای سرسبز، رودخانهها وگونههای مختلف گیاهی و جانوری میتواند گردشگران بسیاری به سوی خود جذب كند. این استان با توجه به اینكه تعداد زیادی روستا در دل خود جا داده است، در این زمینه نیز میتواند سرمایهگذاری مناسبی برای جلب گردشگران روستایی داشته باشد و علاوه بر اشتغالزایی و كسب درآمد برای مردم روستاها، در شناساندن این مناطق به مردم ایران و سایر كشورهای جهان میتواند تأثیرگذار باشد.
اقدامهایی كه كافی نبود
كردستان ازسوی دیگر از استانهای كمتر توسعهیافته در كشور محسوب میشود كه به دلیل سیاستهای غلط رژیم طاغوت، در گذشته اقدامهای چندانی برای توسعه این استان صورت نگرفته است و با وجود برداشتن گامهای مثبت و فراوان برای آبادانی این استان در سالهای پس از انقلاب اسلامی، همچنان محرومیت را میتوان به خوبی در چهره روستاهای كردستان مشاهده كرد.
پس از پیروزی انقلاب اسلامی در حوزه توسعه روستاهای استان اقدامهای خوبی انجام شده است و اكنون بسیاری از روستاها از امكانات و خدمات مناسبی برخوردارند، اما مناطق دیگری هم در استان وجود دارد كه هنوز در فقر خدمات و امكانات به سر میبرند. این موضوع، نشاندهنده آن است كه این میزان خدمات، جوابگوی نیازهای همه روستاهای استان نبوده است و دولت و مردم باید برای توسعه روستاها تلاش كنند.
روستاهای استان با دارا بودن طبیعت بكر و زمینهای حاصلخیز از مناطق مستعد برای توسعه كشاورزی و باغداری محسوب میشود، اما به دلیل كم توجهی و نبود امكانات لازم هنوز این ظرفیتها مغفول مانده و مسئولان باید در این زمینه، گامهایی جدی بردارند.
یكی از این روستاها روستای خوش آب و هوای «نران» است؛ روستایی با باغهای گردو و جاذبههای گردشگری كه هنوزهم با مشكلاتی دست و پنجه نرم میكند.
معماری جالب
روستای نران از توابع شهرستان سنندج در 25 كیلومتری جنوب شرقی این شهر و در جاده سنندج – كامیاران واقع شده است كه در جنوب به زمینهای روستای «سمان» ، در غرب به كوههای «قصریان» و در شمال به زمینهای «میآوران» ، در شرق به مراتع و كوههای «مارنج» متصل است.
این روستا در دامنه كوهی بلند و مشرف به درهای عمیق بین كوههای بلند قرار دارد و خانههای این روستا بهصورت پلكانی روی هم ساخته شدهاند، بهطوری كه بام هر خانه، حیاط خانهای دیگر است.
چنین معماری جالب توجهی، این روستا را از سایر روستاها متمایز كرده و نمایی بسیار زیبا به آن بخشیده است.
پیشینه روستا
بسیاری بر این باورند كه پیشینه این روستا به دوران قبل از اسلام بر میگردد. «نر» به معنی بزرگ است و عدهای هم بر این باورند كه اسم قبلی روستا «نهران» بوده و از آنجا كه نهرهای زیادی داشت، به این نام معروف شده است.
روستای نران دارای چشمهها، كوهها و دشتهای فراوانی است و از «درك»، «چاوكه»، «كانی رون»، «ساولی»، «كانی مه نیچر»، «كانی مفهره»، «هانهوه، كان»، «كانی چنار»، «كانی با» و «كانی سه رقه ل» میتوان بهعنوان چشمههای معروف این روستا نام برد.
درباره كوههای این منطقه نیز میتوان به «ساولی»، «كوچكه شكان»، «بان زه رد»، «هازاوی»، «سردشتی»، «ته ونه قوتی»، «دورا»، «به ناول»، «چله خانه»، «ته پوله»، «كه لی» و «سلطان سراج الدین» اشاره كرد.
لهجه اصلی مردم این روستا نیز سورانی است و بیشتر به لهجه مردم سنندج نزدیك است، بهطوری كه لهجه مردم این روستا با روستاهای دیگر متفاوت است. اخلاق و روحیات مردم این روستا نیز بسیار خاص است.
آنان در كارهای دستهجمعی مشاركت فراوانی دارند، بهطوری كه مسجد جامع روستا را در 2 طبقه در مسیری بسیار سخت و بدون مداخله دستگاه یا سازمانی ساختهاند.
آداب و سنن ویژه روستا
آداب و رسوم ویژه مردم روستای نران بسیار زیبا و متنوع است و از مراسم عروسی گرفته تا نمازهای عید سعید فطر و قربان، ماه مبارك رمضان و سحرهای این ماه روحانی، شیوههای خاص بیدار كردن مردم در این ماه، پیچیدن صدای دف و طبل و همچنین عید نوروز، مراسم ویژهای با زیباییهای خاص خود دیده میشود.
اماكن مقدس روستای نران
«سلطان سراج الدین» یكی از صحابه و سرداران جنگ در زمان پیامبر اكرم(ص) بوده و زمانی كه لشكر آنها از این روستا در زمان حمله مسلمانان به ایران گذر كرده به درجه رفیع شهادت نایل شده است.
سراج الدین را در بلندترین نقطه این روستا در بالای كوه دفن كردند كه این محل اكنون از مهمترین اماكن مقدس این منطقه و این روستا محسوب میشود و در فصل بهار پذیرای زائران بسیاری از استانهای همجوار و همچنین شهرهای مختلف كردستان است.
«باوه جه ژنی»، «موسی بیان»، «سه وزه پوش» و «خه یرزنه» از دیگر مكانهای زیارتی این روستا محسوب میشود.
مغفول ماندن جاذبههای گردشگری روستا
«چشمه سراب»، «چه م بیلو»، «عمارت سنجرخان» (خانه قدیمی سنجرخان)، «كافره رییه» (راه كافر) نیز از اماكن دیدنی و گردشگری روستای نران است كه همچنان مظلوم واقع شده و با وجود اهمیت ویژه این روستا در حوزه گردشگری، هنوز برنامه ویژهای در این زمینه اجرا نشده است.
وضع نامناسب جادهها
یكی از اهالی این روستا در گفتوگو با همشهری اظهارمی كند: با وجود مدفن یكی از صحابه پیامبر اكرم(ص) و مكانهای زیارتی، این روستا همچنان در محرومیت به سر میبرد.
«سیروان بهرامی» همچنین با اشاره به كمبود امكانات رفاهی در این روستا میافزاید: سالهاست كه وضع جاده این روستا بسیار نامناسب است و مسیر تردد مردم به سوی كوه سلطان سراجالدین خاكی باقی مانده و هیچ برنامه ویژهای نیز برای بهبود وضع آن وجود ندارد.
وی همچنین با اشاره به جاذبههای گردشگری روستا ادامه میدهد: عمارت سنجرخان از میراثهای ماندگار است كه اداره كل میراث فرهنگی، صنایعدستی و گردشگری استان برای مرمت و بازسازی این عمارت اقدام چشمگیری نكرده است و هنوز در بلاتكلیفی به سر میبرد.
این روستایی عنوان میكند: با وجود اینكه فعالیتهایی برای رفع و حل مشكلات روستا انجام شده است، اما این اقدامها كافی نیست و اهالی روستا انتظار دارند برای رفع این مشكلات تلاش بیشتری شود.
بهرامی همچنین میافزاید: این روستا ظرفیتها و تواناییهای ویژهای دارد كه میتوانیم با بهرهگیری از آنها شاهد مهاجرت معكوس به روستای نران باشیم.
شرایط نامناسب مدارس روستا
یكی دیگر از اهالی روستا نیز با گلایه از دولت به دلیل تجهیز نشدن مدرسه روستا میگوید: اكنون مدرسه این روستا 4 معلم و 40 دانشآموز دارد.
این موضوع درحالی است كه به دلیل كمبود امكانات در این روستا بیشتر مردم به شهر مهاجرت و روستا را تخلیه كردهاند و به همین دلیل تعداد جمعیت دانشآموزی روستا نیز كاهش یافته است.
«شیرین سلیمی» ادامه میدهد: هنوز از امكاناتی از جمله گاز محروم هستیم. البته یكی از نمایندگان استان در مجلس شورای اسلامی در این زمینه پیگیریهای مكرری برای انجام عملیات گازرسانی به این روستا انجام داده و قرار شده است كه براساس قول مساعد مسئولان مربوط تا پایان سال 94 این مشكل رفع شود.
وی میگوید: توزیع عادلانه امكانات در روستاها میتواند به توسعه و آبادانی روستاهای استان كمك كند و ما این خواسته را از دولت داریم.
این روستایی با اشاره به مشكلات روستا ادامه میدهد: امروز شاهد مهاجرت روستاییان هستیم كه این موضوع هم بیشتر به دلیل كمبود امكانات است. درحالی كه نران از روستاهای مستعد برای كشت گردو محسوب میشود از این قابلیت هیچ بهرهای گرفته نمیشود.
سلیمی می افزاید: در این روستا درختان گردو سبب رونق اقتصادی شده است و درآمد بیشتر روستاییان وابسته به باغداری است و میتوان از آن بهرهلازم را برد.
زنان روستا؛ محرومیت یا مظلومیت
یكی از زنان روستای نران نیز اظهارمی كند: زنان این روستا نیز مانند دیگر زنان روستایی، پشتیبان فعالیتهای همسران خود هستند و در كنار مردان، در بیشتر فعالیتها حضور دارند.
«هانیه مجیدی» میافزاید: زنان روستایی با مشكلات زیادی مواجهند و در شرایط شواری به سر میبریم. از مشكلات زنان روستایی میتوان به كمبود امكانات و خدمات اشاره كرد.
وی همچنین با اشاره به كم توجهی در حوزه اطلاعرسانی بهداشتی میافزاید: در حوزه بهداشت، زنان روستا در شرایط سختی قرار دارند و باید به این مورد مهم توجه ویژهای داشت، چراكه سرطان سینه، شایعترین بیماری زنان است و زنان روستایی اطلاعات كافی در این زمینه ندارند.
مجیدی خواستار توجه ویژه مسئولان به این روستا میشود و اضافه میكند: زنان روستا نقش بسیار مهمی در تأمین سلامت غذایی كشور دارند كه باید مورد توجه قرار گیرند.
تحقق وعدههای مسئولان دهیار روستای نران نیز اظهار
می كند: جوانان این روستا از استعدادهای فراوانی برخوردارند، اما نیاز به امكانات ارتباطی از جمله اینترنت دارند كه البته هنوز این امكان فراهم نشده است.
«لقمان بهرامی» ادامه میدهد: با وجود وعدههای ارائه شده ازسوی مسئولان شركت مخابرات مبنی بر تجهیز روستا به اینترنت تا پایان اسفند سال گذشته، هنوز این وعده تحقق نیافته است.
وی همچنین با اشاره به مشكل آنتن دهی شبكههای استانی در این روستا میگوید: در زمینه شبكههای تلویزیونی، این روستا از 4 شبكه بهرهمند است و به دلیل كمبود شبكههای تلویزیونی، مردم از شرایط فوق ناراضی هستند.
دهیار روستای نران ساخت مسكن را از دیگر مشكلات روستاییان عنوان میكند و میافزاید: با توجه به موقعیت جغرافیایی روستا و سختی شرایط برای ساخت خانه، ناچار به خاكبرداری با هزینههایی گزاف در این زمینه هستیم.
این موضوع مانع اساسی برای ساخت خانه محسوب میشود و از مشكلاتی است كه زمینه مهاجرت مردم روستا به شهر را فراهم كرده است، بهطوری كه در ابتدا این روستا 2500 نفر جمعیت داشت، اما این مشكلات بهعنوان یك عامل مهم، جمعیت روستا را به شدت كاهش داده است.
اجرای نیمهکارهتمام طرح هادی
دهیار روستای نران همچنین میگوید: طرح هادی در روستا تكمیل نشده و هنوز بعد از مدتها اقدامی برای به پایان رساندن این طرح انجام نشده است. البته دلیل تعطیلی این طرح، كمبود و نبود بودجه عنوان میشود.
بهرامی عنوان میكند: 20 میلیون تومان از اعتبارات سفر رهبرمعظم انقلاب اسلامی به كردستان در سال 1388 به ساماندهی فاضلاب این روستا اختصاص یافت كه خروجی فاضلاب روستا ساخته شد، اما در داخل روستا هنوز اقدامی انجام نشده است.
كمبود فضاهای ورزشی
دهیار روستای نران همچنین با اشاره به كمبود فضای ورزشی در این روستا میگوید: زمینی نیز در طرح هادی به فضای ورزشی اختصاص یافت، اما این طرح هنوز اجرا نشده است.
بهرامی اضافه میكند: زمانی كه دهیاری اقدام به صاف كردن این زمین كرد، با مخالفت اداره منابع طبیعی روبهرو شدیم.
هرچند با پیگیریهای به عمل آمده، بنیاد مسكن زمین را مجدد به تملك خود درآورده و قصد ساخت خانه دارد، اما زمین هنوز بلاتكلیف است.
بنام خدا